• Hotline: 098.271.1195 - Tel: (024) 322.424.98
  • skcd.baodientu@gmail.com

Chú trọng hiệu quả sử dụng ngân sách nhà nước

Tiếp tục chương trình làm việc của kỳ họp thứ sáu, Quốc hội (QH) dành cả ngày thảo luận ở hội trường về Kết quả thực hiện dự toán ngân sách nhà nước năm 2018; dự toán ngân sách nhà nước (NSNN) và phương án phân bổ ngân sách T.Ư năm 2019, kế hoạch tài chính - ngân sách nhà nước quốc gia ba năm 2019 - 2021; phân bổ nguồn kinh phí còn lại và chi thường xuyên chưa sử dụng hết năm 2017; đánh giá giữa kỳ thực hiện kế hoạch đầu tư công trung hạn, tài chính quốc gia 5 năm, giai đoạn 2016 - 2020.

Khắc phục tình trạng dàn trải trong đầu tư công

Nhiều đại biểu QH phát biểu ý kiến khẳng định, việc thực hiện kế hoạch đầu tư công trung hạn đã có những hiệu quả rõ nét với sự chủ động, tích cực của Chính phủ, các bộ, ngành, địa phương, sự giám sát chặt chẽ của QH, kỷ luật, kỷ cương trong quản lý đầu tư công đã được tăng cường, cân đối tài chính vĩ mô được giữ vững. Tuy nhiên, cũng đang tồn tại không ít hạn chế, vướng mắc và điểm yếu lớn nhất là tình trạng đầu tư dàn trải, dở dang vẫn chưa được khắc phục, còn tình trạng giao vốn chậm, giao nhiều lần, kéo dài thời gian giao vốn, gây ảnh hưởng lớn đến tiến độ thực hiện, giải ngân và hiệu quả nguồn vốn.

Đại biểu Vũ Thị Lưu Mai (Hà Nội) nêu kinh nghiệm của một số quốc gia phát triển trên thế giới về việc nguồn lực đầu tư nhà nước hầu như chỉ tập trung vào những dự án có tác động lan tỏa, tác động toàn xã hội, đồng thời thông tin: Ở nước ta, tổng mức đầu tư cho giai đoạn 2016 - 2020 là hai triệu tỷ đồng dành cho 9.620 dự án, dẫn tới tình trạng ở nhiều địa phương, nhiều dự án dở dang, thiếu vốn. Việc phân bổ mỗi tỉnh, thành phố có một dự án như ở Việt Nam đã dẫn tới thực trạng dàn trải, bị chia nhỏ, hiệu quả không rõ nét. Từ vấn đề nêu trên, nhiều đại biểu khẳng định: Trong bối cảnh nợ công vẫn ở mức cao, bội chi lớn, lãi suất ngày càng tăng thì phải lựa chọn phương thức đầu tư tập trung, ưu tiên các lĩnh vực mang tính lan tỏa, kết nối trong phát triển kinh tế - xã hội, phù hợp tính cấp thiết ở từng thời điểm, có lộ trình thích hợp.

Đại biểu Quốc hội thành phố Hà Nội phát biểu ý kiến thảo luận tại hội trường. Ảnh: DUY LINH

Nêu nguyên tắc, Nhà nước chỉ đầu tư ở những ngành, lĩnh vực mà các thành phần kinh tế khác không thể đầu tư, không muốn đầu tư hay không được phép đầu tư, nhiều đại biểu bày tỏ băn khoăn về hiệu quả của các dự án đầu tư công, khi nhiều năm qua vẫn tồn tại thực trạng phân bổ nguồn lực đã được chú trọng, song khâu đánh giá hiệu quả sau đầu tư chưa được quan tâm đúng mức. Vì vậy, đại biểu Nguyễn Ngọc Phương (Quảng Bình) và một số đại biểu khác đề nghị, Báo cáo Chính phủ cần thống kê, thông tin cụ thể về những dự án đầu tư công để mọi người quan tâm được giám sát và theo dõi quá trình thực hiện, nêu rõ dự án nào hiệu quả, dự án nào thua lỗ... Từ đó, xác định trách nhiệm cụ thể của tổ chức, cá nhân để xảy ra vi phạm, sai phạm nhằm xử lý nghiêm, tránh thất thoát, lãng phí.

Để khắc phục tình trạng dàn trải trong đầu tư công, có đại biểu cho rằng, Chính phủ cần sớm nghiên cứu, xây dựng, công bố bộ tiêu chí đánh giá, xếp thứ tự ưu tiên lựa chọn những dự án đầu tư đưa vào danh mục đầu tư công và phân bổ vốn đầu tư. Tập trung cho các công trình dở dang, thiếu vốn nhằm hoàn thành dứt điểm để đưa vào sử dụng, tránh kéo dài thời gian thực hiện, gây lãng phí trong đầu tư. Đây sẽ là cơ sở quan trọng để xử lý tình trạng phân bổ vốn đầu tư tràn lan hay phân bổ vốn đầu tư cho các dự án không có khả năng giải ngân.

Bảo đảm kỷ luật ngân sách nhà nước

Thảo luận về tình hình NSNN, nhiều đại biểu QH nêu rõ, công tác quản lý thu chi NSNN thời gian qua đã cơ bản bảo đảm được các cân đối lớn, các chỉ số tài chính tiền tệ vĩ mô được bảo đảm và độ tin cậy cao như các chỉ số về nợ công, chỉ số về lạm phát, dự trữ ngoại hối, chính sách lãi suất, điều hành tỷ giá ổn định đồng tiền Việt Nam cho thấy sự điều hành chắc chắn và có kinh nghiệm của Chính phủ.

Tuy nhiên, các đại biểu Nguyễn Minh Sơn (Tiền Giang), Nguyễn Thị Mai Hoa (Đồng Tháp) và một số đại biểu khác cho rằng, phải tăng cường kỷ luật ngân sách, xử lý nghiêm tổ chức, cá nhân vi phạm kỷ luật thu chi, kiên quyết thu hồi khoản kinh phí sai mục đích, sai đối tượng, những điều chỉnh NSNN phải trình QH xem xét và QH không phê chuẩn đối với những nội dung không có giải trình thỏa đáng… Trong thực tế, việc sử dụng ngân sách lãng phí khiến cử tri rất bức xúc, lo lắng và nguyên nhân lãng phí bắt nguồn từ suy nghĩ ngân sách là “tiền chùa”; vì vậy có việc chi sai mục đích, chi phục vụ bệnh thành tích, như: tổ chức nhiều sự kiện, lễ kỷ niệm, lễ đón nhận danh hiệu một cách hoành tráng, rầm rộ, quan tâm xây dựng các trụ sở nhiều hơn là thực hiện các chính sách dân sinh...

Bên cạnh đó, cách đánh giá hiệu quả sử dụng ngân sách hiện nay có bất cập, chủ yếu dựa trên tỷ lệ giải ngân và khi cần tiết kiệm thì cắt giảm một cách cơ học… Các đại biểu đề nghị, Chính phủ cần quyết liệt hơn trong chỉ đạo điều hành, tăng cường kỷ luật, kỷ cương, kiên quyết chống lãng phí, xác định rõ trách nhiệm của các bộ, ngành, địa phương trong quản lý ngân sách. Đồng thời, đẩy nhanh tiến độ giao tự chủ, gắn trách nhiệm giải trình khoán chi, tạo cơ chế giám sát chặt chẽ.

Đại biểu Nguyễn Hữu Đức (Bình Định) cho biết, qua các cuộc tiếp xúc cử tri trước kỳ họp, nhân dân kiến nghị cần tiến hành mạnh mẽ hơn, thực chất hơn việc cơ cấu chi ngân sách nhà nước gắn với tăng kỷ luật tài khóa và trách nhiệm thực hiện chính sách tài khóa, nhất là trách nhiệm cá nhân với thực thi công vụ. Đồng thời, cần tập trung giảm mạnh hơn chi thường xuyên bằng việc cải cách hành chính, sắp xếp tinh gọn bộ máy hành chính. Cần rõ ràng, rành mạch đối với các khoản chi theo tỷ lệ, kiểm soát chặt chẽ các khoản chi có tính đặc thù gắn với tiêu chuẩn, định mức, chế độ rõ ràng. Bên cạnh đó, đại biểu Phùng Đức Tiến (Hà Nam) và nhiều đại biểu đề nghị, cần kiên quyết siết chặt kỷ cương trong công tác thu ngân sách, điều chỉnh chính sách thu kịp thời để bảo đảm kết quả thu ngân sách tốt hơn, nhất là có cơ chế quản lý chặt chẽ về ưu đãi đầu tư, chống chuyển giá.

Trong ngày làm việc hôm qua, Bộ trưởng Giao thông vận tải Nguyễn Văn Thể đã báo cáo, giải trình và thông tin thêm về những vấn đề được các đại biểu QH nêu ra, trong đó tập trung tiến độ thực hiện hai dự án trọng điểm quốc gia là đường cao tốc Bắc - Nam phía Đông và sân bay quốc tế Long Thành. Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam Lê Minh Hưng phát biểu ý kiến giải trình, nêu rõ các giải pháp điều hành kinh tế vĩ mô, chính sách tiền tệ, chính sách tài khóa, giữ lạm phát ở mức thấp, đồng thời chú trọng giữ tỷ giá ổn định, thị trường ngoại hối thông suốt, kiểm soát chặt chẽ tín dụng đầu tư vào thị trường chứng khoán.

Phát biểu ý kiến giải trình trước QH, Bộ trưởng Kế hoạch và Đầu tư Nguyễn Chí Dũng đã nhấn mạnh một số giải pháp nhằm quản lý chặt chẽ nguồn vốn đầu tư công, bảo đảm công khai, minh bạch, sử dụng hiệu quả. Bộ trưởng Tài chính Đinh Tiến Dũng cũng báo cáo làm rõ thêm một số vấn đề đại biểu QH quan tâm về kết quả cơ cấu lại và tính bền vững của NSNN, kiểm soát bội chi và nợ công. Đồng thời, giải trình một số nội dung liên quan phát hành trái phiếu Chính phủ, xử lý các khoản nợ ngoài ngân sách, trả nợ vay ODA.

Theo Nhân dân