Khi nào cần truyền dịch, truyền dịch có tác dụng gì với cơ thể?

Hiện nay truyền dịch là phương pháp được sử dụng phổ biến trong quá trình điều trị bệnh. Dù vậy không nhiều người thực sự biết dịch truyền là gì? Khi nào cần truyền dịch? Truyền dịch có tác dụng gì với cơ thể?

Dịch truyền là gì?

 
Dịch truyền là loại dung dịch hòa tan chứa nhiều chất khác nhau, được truyền vào cơ thể người bằng cách tiêm chậm hoặc truyền trực tiếp vào tĩnh mạch. Dịch truyền thường sử dụng dung môi là nước cất để hòa tan các dược chất.

Thống kê trong ngành Y dược hiện nay có khoảng 20 loại dịch truyền được chia thành ba nhóm cơ bản đó là:

Dịch truyền cung cấp chất dinh dưỡng cho cơ thể gồm: glucose các loại 5%, 10%, 20%, 30% và các dung dịch chứa chất đạm, chất béo như dầu đậu nành tinh lọc và vitamin... Đây là những loại dịch truyền dinh dưỡng được dùng để tiêm qua tĩnh mạch trong trường hợp bệnh nhân không thể ăn uống.
 
Khi nào cần truyền dịch? Truyền dịch có tác dụng gì với cơ thể?
Có nhiều loại dịch truyền được sử dụng tùy thuộc vào thể trạng bệnh nhân

Dịch truyền cung cấp nước và các chất điện giải, dùng trong trường hợp mất nước, mất máu như dung dịch lactate ringer (dung dịch chứa chất điện giải), natri clorua 0,9% hay còn gọi là dung dịch “mặn” hoặc nước biển, bicarbonate natri 1,4%... Những loại này được dùng trong trường hợp cơ thể mất nước, mất chất điện giải.

Dịch truyền đặc biệt như huyết tương tươi, dung dịch chứa albumin, dung dịch dextran, haes-steril, gelofusin hay dung dịch cao phân tử... Các loại dịch truyền đặc biệt được dùng trong các trường hợp cần bù nhanh chất albumin hoặc lượng dịch tuần hoàn trong cơ thể.

Ngoài ba loại dịch truyền cơ bản này, trong y học còn sử dụng dịch truyền có chứa thuốc như kháng sinh để tiêm truyền trong trường hợp bệnh nhân bị nhiễm khuẩn nặng, không thể bù bằng đường uống.

Khi nào cần truyền dịch?


Hầu hết người dân hiện nay chưa nhận thức đúng về việc khi nào cần truyền dịch. Nhiều người cho rằng khi cơ thể mệt mỏi, bị sốt tức là đang thiếu nước thiếu chất, truyền dịch rất nhanh khỏi. Tuy nhiên, không phải người nào bị ốm cũng cần truyền dịch.

Theo PGS.TS Nguyễn Tiến Dũng, Nguyên Trưởng khoa Nhi, Bệnh viện Bạch Mai, cả bác sĩ và bệnh nhân không thể tự quyết định việc truyền dịch. Để xác định bệnh nhân có cần truyền dịch hay không và truyền với liều lượng bao nhiêu, phải dựa vào kết quả xét nghiệm máu, khám tim, phổi, đo mạch.
 
Khi nào cần truyền dịch? Truyền dịch có tác dụng gì với cơ thể?
Không phải bị ốm là có thể truyền dịch

Theo đó, nếu một trong các chỉ số này thấp hơn ngưỡng cho phép, bác sĩ sẽ chỉ định truyền dịch cho bệnh nhân để cơ thể bù đắp những thiếu hụt. Việc truyền dịch phải được thực hiện và giám sát đúng quy trình, đồng thời theo dõi sát tốc độ truyền, mức độ tiến triển của bệnh nhân.

Dù vậy, trong một số trường hợp đặc biệt như bệnh nhân mất máu nhiều, mất nước nghiêm trọng, suy dinh dưỡng nặng hay ngộ độc trước hoặc sau khi phẫu thuật... bác sĩ có thể cho phép truyền dịch ngay khi chưa có kết quả xét nghiệm.
 

Tác dụng của truyền dịch với cơ thể


Phải khẳng định truyền dịch là phương pháp hỗ trợ tuyệt vời trong điều trị các loại bệnh. Những trường hợp bệnh nặng, không thể ăn uống, chỉ có truyền dịch là biện pháp duy nhất nuôi sống bệnh nhân.

Với bệnh nhân bị mất nước cấp tính mà không thể bù được bằng con đường uống như: người bị ngộ độc thực phẩm, tiêu chảy cấp, nôn nhiều; người bị bỏng nặng, sốt cao, mất nước... truyền dịch là nước hay chất điện giải giúp bù đắp lượng dịch mà cơ thể hao hụt để để đảm bảo thể tích tuần hoàn duy trì huyết áp và lượng nước trong các mô của cơ thể.

Đối với bệnh nhân ăn uống kém, suy kiệt, bệnh nhân không thể ăn trong những ngày đầu sau phẫu thuật ống tiêu hóa (như cắt dạ dày, cắt đoạn ruột…), người bệnh có rối loạn về hệ thống tiêu hóa, không thể nạp thực phẩm qua đường ăn uống thì truyền dinh dưỡng giúp nuôi sống cơ thể, phục vụ tích cực quá trình điều trị bệnh.

Truyền dịch là các dung dịch pha thuốc hay các loại kháng sinh, hóa chất điều trị ung thư, các thuốc trợ tim, nâng huyết áp (như dopamin, dobutamin, adrenalin, noradrenalin)... thường được truyền cho bệnh nhân sốc nhiễm khuẩn, viêm phổi nặng, viêm phúc mạc, bệnh lý ung thư, suy tim, cơn tăng huyết áp cấp cứu…

Ngoài ra, truyền albumin rất cần thiết cho trẻ sơ sinh bị vàng da nhân não, truyền dịch để tăng cường thải độc ở người có bệnh lý nhiễm độc.
 
Lưu ý khi truyền dịch. Video: HanoiTV
 
 
Hà Ly (T/h)

Tin nổi bật cùng chuyên mục