Điều trị tiểu đường hiệu quả theo phương pháp Đông y

Mặc dù các chế phẩm Tây y trị tiểu đường là hết sức phong phú và hữu hiệu nhưng người ta vẫn có xu hướng đi sâu tìm hiểu và khảo sát các bài thuốc Đông y để điều trị vì sự an toàn hiệu quả ít tác dụng phụ.
Dung Nguyễn Dung Nguyễn
Quan điểm của Đông y xem cơ thể là một khối thống nhất, mỗi một bộ phận đều có sự gắn kết mật thiết với nhau. Do đó, điều trị tiểu đường bằng Đông y không có nghĩa chỉ là hạ đường huyết, mà cần phải tác động lên toàn bộ cơ thể để điều chỉnh sự rối loạn và bảo vệ tính toàn vẹn cho chức năng của mỗi cơ quan.
 
Bệnh đái tháo đường thuộc phạm trù “Tiêu khát” của Y học cổ truyền. Tiêu khát là sự đốt cháy tân dịch ở bên trong cơ thể (tiêu) từ đó mà nhu cầu cơ thể đòi hỏi phải ăn nhiều, uống nhiều để bù đắp tân dịch. Tiêu khát có nhiều hình thức đốt cháy, tiêu hao tân dịch, có thể chủ yếu bằng đường niệu, bằng đường sốt, ra mồ hôi hoặc nung đốt phần âm dịch làm cơ thể luôn luôn nống hơn bình thường… Cuối cùng gây ra 3 chứng trạng chủ yếu: Ăn nhiều, uống nhiều, đái nhiều, gầy nhanh trong nước tiểu có nhiều đường nên thấy ruồi và kiến bâu
 

Nguyên nhân gây bệnh tiểu đường theo Đông y 

 
Theo y học cổ truyền, nguyên nhân chủ yếu gây ra bệnh tiểu đường là do bẩm tố cơ thể của người bệnh là âm hư, ngũ tạng suy nhược kết hợp với các yếu tố thuận lợi như căng thẳng về mặt tinh thần, ẩm thực bất tiết như ăn nhiều thức ăn béo, ngọt dẫn đến tỳ vị tích nhiệt đưa tới vị hóa làm ảnh hưởng đến phần âm của phế. Nhìn chung, nguyên nhân gây ra bệnh tiểu đường theo quan điểm đông y chính là do phế táo, vị nhiệt, thận hư mà bản chất là phần âm bị suy giảm.
 

Bài thuốc chữa tiểu đường theo Đông y


Chữa tiểu đường theo Đông y là phương pháp trị liệu với các vị thuốc dễ kiếm, dễ dùng, rẻ tiền và có hiệu quả ở các mức độ khác nhau. Đặc biệt, những cây thuốc này không chứa độc tố, không có chất bảo quản, giúp giảm thiểu những triệu chứng của bệnh tiểu đường trong khi vẫn đảm bảo chức năng của các cơ quan khác trong cơ thể.
 

Mạch môn giúp chống viêm, bảo vệ thận

 
Bai-thuoc-tri-tieu-duong-theo-Dong-Y
 
Mạch môn (Ophiopogon japonicus) với bộ phận sử dụng là rễ củ đã được ứng dụng từ hàng ngàn năm trước trong việc điều trị bệnh tiểu đường nhờ làm giảm đường huyết và bảo vệ thận. Những người bị bệnh tiểu đường đều có khả năng cao bị viêm. Nguyên nhân một phần là do đường huyết tăng cao làm suy giảm chức năng của hệ thống miễn dịch. Theo thông cáo mới nhất vừa được công bố đầu năm 2017 của Viện Y học lâm sàng thứ hai, Đại học Quảng Châu, Trung Quốc một lần nữa nhấn mạnh, gần 10 hoạt chất sinh học được tìm thấy trong rễ Mạch môn có thể là nguồn dược liệu tiềm năng để sử dụng làm thuốc điều trị các bệnh viêm nhiễm.
 
Nghiên cứu của trường Đại học Y học cổ truyền Thượng Hải cho thấy: Sau 8 tuần uống nước ép rễ củ của Mạch môn đường huyết giảm. Đồng thời giảm chỉ số cholesterol toàn phần, triglycerit, LDL-c (cholesterol xấu) và tăng tỷ lệ HDL-c (cholesterol tốt). Với những người đã bị biến chứng tiểu đường, sau 12 tuần sử dụng đã làm giảm được chỉ số protein niệu (đánh giá mức độ tổn thương thận) và làm chậm tốc độ xơ hóa của thận. 
 

Hoài sơn giảm đường huyết sau ăn, ngăn ngừa biến chứng thần kinh

 
Bai-thuoc-tri-tieu-duong-theo-Dong-Y
 
Nghiên cứu về Hoài sơn (Dioscorea persimilis) của TS,DS. Trần Hữu Dũng tại trường đại học Y dược Huế và các cộng sự cho kết quả: Tinh bột Hoài sơn khi được nấu chín có tác dụng kháng enzym amylase giúp thủy phân tinh bột thành đường, từ đó làm chậm hấp thu đường sau ăn. Bên cạnh đó, một nghiên cứu tại Trung Quốc chỉ ra rằng, Hoài sơn còn có khả năng thúc đẩy sản xuất insulin của tế bào beta tuyến tụy. Nhờ 2 cơ chế tác động này mà Hoài sơn mang lại khả năng ổn định đường huyết tự nhiên và bền vững. NGF- yếu tố tăng trưởng thần kinh - suy giảm làm tăng nguy cơ hình thành biến chứng thần kinh ngoại biên ở người bệnh tiểu đường. Nghiên cứu tại trường Đại học Daejon kết hợp với Bệnh viện Oriental, Hàn Quốc  đã phát hiện, Hoài sơn có khả năng thúc đẩy làm tăng cường NGF, từ đó ngăn ngừa và cải thiện biến chứng thần kinh ngoại biên hiệu quả.
 

Trái Nhàu giảm mỡ máu xấu, chống oxy hóa

 
 
Các nghiên cứu khoa học về trái Nhàu (Morinda citrifolia) đã được thực hiện tại Pháp và Tây Ban Nha từ khá sớm. Theo các nhà nghiên cứu tại Pháp, trái Nhàu mang lại hiệu quả chống oxy hóa vượt trội, giúp làm giảm stress oxy hóa, đồng thời có tác dụng kháng viêm nên ngăn ngừa được sự hủy hoại mạch máu do đường huyết tăng cao kéo dài.
 
Nhóm nghiên cứu tại Tây Ban Nha bổ sung thêm công dụng làm giảm đường huyết của trái Nhàu. Khi sử dụng nước ép trái Nhàu trong 20 ngày, đã làm giảm được 52.6% đường huyết nhờ làm tăng cường sản xuất insulin ở tụy, đồng làm tăng tính nhạy cảm của insulin với tế bào.
 

Câu kỷ tử giúp ngăn ngừa biến chứng mắt

 
 
Quả mọng mọc thành chùm, có màu đỏ như hạt ngọc, khi lấy về đem sấy khô ở nhiệt độ thấp sẽ giữ được tinh chất quý, có tác dụng chữa trị bệnh tiểu đường, ung thư, làm giảm mỡ máu, chống huyết khối... là những mô tả khi nói về Câu kỷ tử (Lycium chinense). Thông qua nghiên cứu của GS.TS Đào Văn Phan, nguyên trưởng bộ môn Dược lý Đại học Y Hà Nội về Câu kỷ tử, ông khẳng định: Cây kỷ tử có tác dụng làm giảm đường huyết khá hiệu quả, tác dụng bắt đầu sau 2 giờ khi tiêm và hiệu quả kéo dài trên 4 giờ. Bên cạnh đó, những nhà nghiên cứu tại trường Đại học Bắc Kinh, Trung Quốc cũng có rằng, Câu kỷ tử mang lại hiệu quả trong việc ức chế hoạt động của enzym reductase aldose (có tác dụng chuyển đường glucose thành sorbitol nên làm giảm đường huyết). Thế nhưng, sự dư thừa sorbitol sẽ làm tăng tổn thương của các tế bào thần kinh, và tăng nguy cơ tổn thương võng mạc mắt ở người bệnh tiểu đường.
 

Bài thuốc Đông y trị tiểu đường theo thể bệnh

 
Theo Y học cổ truyền, tiêu khát gồm nhiều thể bệnh và có pháp điều trị và bài thuốc cho từng thể bệnh 
 

Thể phế táo vị nhiệt (Thiên về thượng tiêu)

 
Chứng trạng: Phiền khát uống nhiều, hay đói, hình dáng gầy còm, miệng khô lưỡi ráo, mép lưỡi nhọn đỏ, mạch hoạt sác.
 
Pháp điều trị: Nhuận táo dưỡng âm thanh nhiệt.
 
Bài thuốc: Bạch hổ gia nhân sâm thang phối hợp ích vị thang gia giảm: Sinh thạch cao 60g (sắc trước), Cam thảo 6g, Sa sâm 15g, Sinh địa 30g, Thiên hoa phấn 15g, Tri mẫu 15g, Đẳng sâm 15g, Mạch đông 12g, Ngọc trúc 15g.
 

Thể thận âm suy (thiên về hạ tiêu)

 
Chứng trạng: Tiểu nhiều lần lượng nhiều, nước tiểu ngầu đục như nước đường, eo lưng mỏi mất sức, miệng khô lưỡi đỏ, hoặc lưỡi nhẵn đỏ không rêu, mạch tế sác.
 

Pháp điều trị: Tư dưỡng thận âm

 
Bài thuốc: Lục vị Địa hoàng hoàn gia giảm: Sinh đại 15g, Hoài sơn dược 30g, Phục linh 12g, Trạch tả 12g, Nữ trinh tử 12g, Bạch thược 12g, Thục địa 15g, Sơn thù du 15g, Đan bì 9g,  Cẩu kỷ tử 12g, Đồng tật lê 12g. Thể trường vị hoả uất (Thiên về trung tiêu). Chứng trạng: Ăn nhiều, chóng đói, cồn ruột, gầy sút nhanh.
 
Phương pháp điều trị: Dưỡng vị sinh tân.
 
Bài thuốc: Tăng dịch thăng: Huyền sâm 32g, Sinh địa 32g, Mạch môn 32g, Thiên hoa phấn 32g, Hoàng liên 10g.
 

Thể âm dương đều hư

 
Chứng trạng: Tiểu nhiều lần, nước tiểu vẩn đục như nước đường, sắc mặt xám đen hoặc trắng bệch, hoặc có phù, hoặc đi ngoài nát loãng, nặng thì đi lỏng, sợ rét sợ lạnh, lưỡi nhạt rêu trắng, mạch trầm tế vô lực.
 
Pháp điều trị: Tư dưỡng thận âm, ôn bổ thận dương.
 
Bài thuốc: Kim quỹ thận khí hoàn: Thục đia 30g, Sơn thù du 15g, Đan bì 9g, Nhục quế 3g (nuốt), Sơn dược 30g, Phục linh 15g, Trạch tả 9g, Phụ tử 6g (sắc trước)
 

Thể ứ huyết

 
Chứng trạng: Quá trình bệnh lâu ngày, hoặc bệnh này phối hợp với biến đổi bệnh huyết quản tim mạch não, chất lưỡi tối hoặc có ban ứ, chấm ứ, mạch tế sáp.
 
Pháp điều trị: Hoạt huyết hoá ứ.
 
Bài thuốc: Cách hạ trục ứ thang gia giảm: Ngũ linh chi 15g, Xuyên khung 9g, Đương quy 12g, Đào nhân 9g, Đan bì 9g, Diên hồ sách 9g, Hồng hoa 9g, Xích thược 9g, Ô dược 6g, Chỉ xác 9g. Các bài thuốc trên cho vào 1 lít nước, sắc lấy n300ml nước thuốc, chia uống 3 lần trong ngầy sau khi ăn 30 phút.
 
Đông y sử dụng Đông dược để trị bệnh. Trước đây, nguồn dược liệu thường được mô tả tác dụng bằng nguyên lý của Đông y đúc kết qua bao thế hệ, thì nay, nhờ sự phát triển vượt bậc của ngành nghiên cứu mà người ta đã có những bằng chứng cụ thể, miêu tả chân thực và chi tiết hơn tác dụng của chúng khi được sử dụng trên chính bản thân người bệnh. Ngoài vấn đề điều trị bệnh tiểu đường bằng các bài thuốc Đông y, người bệnh cần chú ý hơn đến vấn đề ăn uống, luyện tập cũng như tránh các vấn đề căng thẳng về mặt tinh thần. Đồng thời trên quan điểm y học cổ truyền kết hợp với y học hiện đại, thầy thuốc cần kết hợp với các biện pháp của nền y học hiện đại.
 
Bệnh tiểu đường mặc dù được biết đến khá lâu, nhưng cho tới nay nó vẫn được xem là căn bệnh không thể điều trị triệt để tận gốc. Các bài thuốc trị bệnh bằng Đông y tuy an toàn cho người bệnh nhưng kết quả vẫn là một vấn đề khó để đưa ra nhận định một cách chính xác. Do vậy, người bệnh cần phải theo dõi sát đường huyết khi áp dụng những bài thuốc trên. 
 
 
Nguyễn Dung (t/h)

Tin nổi bật cùng chuyên mục