Cám cảnh người phụ nữ 19 năm mang tiếng oan bị tâm thần vì căn bệnh hiếm gặp

19 năm đi chữa viêm tai giữa nhiều nơi nhưng không khỏi, người phụ nữ mất ăn mất ngủ tới mức bị nghi mắc bệnh tâm thần. Chỉ khi thăm khám chuyên khoa, bác sĩ mới phát hiện bệnh nhân bị rò dịch não tủy kín.
Hà Ly Hà Ly

19 năm đi chữa viêm tai giữa không khỏi

 
Năm 2001, chị Đỗ Kim Anh (39 tuổi ở Khánh Hòa) khi đó vẫn còn là cô gái trẻ tuổi mới đôi mươi, bị một tai nạn giao thông dẫn tới chấn thương sọ não, tụ máu trong não. Năm đó, các bác sĩ chỉ điều trị nội khoa kết hợp tiêm thuốc tan máu. Vài tháng sau khi xuất viện, bệnh nhân nhận thấy tình trạng chảy nước dịch ra tai bên phải.
 
Người phụ nữ 19 năm mang tiếng oan bị tâm thần vì căn bệnh hiếm gặp
Bệnh nhân 19 năm đi chữa viêm tai giữa mà không khỏi.

Sau đó, chị Kim Anh tiếp tục thăm khám nhiều nơi nhưng không ra bệnh. Tới năm 2016, qua thăm khám ở một Bệnh viện tại tỉnh Khánh Hoà, chị được chẩn đoán viêm tai giữa và chỉ định phẫu thuật vá màng nhĩ, nội soi tai phải. Dù đã phẫu thuật nhưng bệnh tình của chị không thuyên giảm thậm chí nặng hơn, chị đau đầu nhiều hơn, mắt mờ, răng tê không nhai được, ăn uống kém, khi ngủ hay bị ảo giác giật mình tới nỗi cơ thể suy nhược, sụt 16 kg, bị nghi mắc bệnh tâm thần. Chị tiếp tục đi khám ở nơi khác thì được chẩn đoán viêm xoang, uống thuốc viêm xoang kéo dài nhưng không khỏi.

Tới giữa tháng 8/2019 vừa qua, do không thể chịu đựng được những cơn đau đầu và khó chịu do chảy dịch tai, bệnh nhân tìm tới BV Tai Mũi Họng TP.HCM. Tại đây các bác sĩ vẫn chẩn đoán bệnh nhân bị viêm tai giữa tái phát, chỉ định điều trị nội khoa một tuần. Kết quả kiểm tra sau 1 tuần tai bệnh nhân khô nhưng đau đầu dữ dội. Hình ảnh chụp CT scan cho thấy có vùng xương bị mỏng ở trần hòm nhĩ bên phải nên bác sĩ chỉ định phẫu thuật. Trong quá trình mổ, bác sĩ phát hiện bệnh nhân có chỗ khuyết xương trần hòm nhĩ ở tai và rò dịch não tủy qua tai phải. Đây chính là nguyên nhân thực sự khiến tai phải bị chảy dịch nhiều năm.
 
Người phụ nữ 19 năm mang tiếng oan bị tâm thần vì căn bệnh hiếm gặp
TS.BS Nguyễn Thị Thanh Thuý thăm khám lại cho bệnh nhân.

Sau phẫu thuật vá màng nhĩ và vá chỗ rò dịch não tủy tai phải, bệnh nhân hết nhức đầu, mờ mắt, ăn ngon ngủ tốt, không còn ảo giác và tăng cân trở lại.

TS.BS Nguyễn Thị Thanh Thuý, Trưởng khoa Nhi tổng hợp, BV. Tai Mũi Họng TP.HCM cho biết, đây là trường hợp rò sàn sọ gây viêm tai kéo dài hy hữu. Do vị trí rò quá nhỏ nên khó có thể phát hiện qua hình ảnh chụp chiếu.

BS nhận định, từ vị trí rò dịch não tủy, vi khuẩn có thể lan ngược lên gây viêm màng não. Tại bệnh viện từng ghi nhận nhiều trường hợp thủng màng nhĩ nhưng bệnh nhân chủ quan không đi khám dẫn tới mất thính lực.
 
Video: Thanh Niên
 

11 năm rò dịch não tủy lại tưởng viêm mũi


Ngoài trường hợp rò dịch não tủy qua tai như bệnh nhân Kim Anh, ĐH Y Dược TP.HCM từng ghi nhận một trường hợp rò dịch não tủy qua mũi hiếm gặp khác. Bệnh nhân là một cậu bé 15 tuổi ở Nha Trang bị chảy nước mũi kéo dài từ năm 4 tuổi (2007) chữa mãi không khỏi. Mỗi khi ngủ nằm nghiêng sang trái hoặc cúi đầu thấp, bệnh nhân đều bị chảy nước mũi.

Ban đầu phụ huynh nghĩ con trai bị viêm mũi nên mua thuốc về uống. Sau đó, cháu còn được nhập viện điều trị viêm màng não, tình trạng vẫn tái đi tái lại nhiều lần. Đến năm 2018, cháu bé được đưa tới khám tại BV ĐH Y Dược TP.HCM, bác sĩ phát hiện bị rò dịch não tuỷ qua mũi. Bác sĩ nhận định đây là một trường hợp rò dịch não tuỷ tự phát do giãn rộng lỗ tròn nơi đi qua của dây thần kinh V2 (nhánh hàm trên của thần kinh sinh ba - chi phối cảm giác một phần vùng mặt) hiếm gặp trên y văn thế giới.
 
Người phụ nữ 19 năm mang tiếng oan bị tâm thần vì căn bệnh hiếm gặp
Nam bệnh nhân bị rò dịch não tủy suốt 11 năm nhưng cứ tưởng là viêm mũi.

Vị trí rò dịch não tủy phức tạp, khi can thiệp bằng phẫu thuật có nguy cơ tái phát lỗ rò sau này, nếu can thiệp vào nền sọ cũng có nguy cơ viêm màng não sau mổ. Qua hội chẩn liên khoa, các bác sĩ quyết định mổ nội soi đường mũi vá lỗ rò dịch não tuỷ bằng vật liệu tự thân với mảnh cân cơ thái dương, sụn vách ngăn và vạt mũi vách ngăn. Ngày 10/7/2019 vừa qua, bệnh nhân tái khám cho thấy không còn tình trạng chảy dịch trong qua mũi, phần vạt mũi vách ngăn hồng hào, che phủ tốt vùng phẫu thuật. Đây là một trong những trường hợp rò dịch não tuỷ qua mũi tự phát hiếm hoi và kết quả sửa chữa qua đường nội soi mũi xoang thành công.

Chia sẻ về trường hợp này, TS.BS. Lý Xuân Quang – Phó Trưởng Khoa Tai mũi họng BV ĐH Y Dược TP.HCM cho biết, lỗ rò dịch não tủy giữa khoang dịch não tuỷ và hốc mũi có thể tạo điều kiện thuận lợi cho vi khuẩn xâm nhập gây viêm màng não. Nếu để biến chứng gây bệnh có nguy cơ tử vong cao. Do đó, việc phẫu thuật vá lỗ rò ngăn cách khoang mũi và màng não là vấn đề bắt buộc. Trường hợp bị viêm màng não tái phát không rõ nguyên nhân, người bệnh nên đến khám tại các cơ sở y tế chuyên sâu có trang thiết bị hiện đại để sớm tìm ra nguyên nhân bệnh.
 

Rò dịch não tủy nguy hiểm thế nào?

 
Dịch não tủy chất dịch trong suốt, không màu có trong não và tủy sống. Chất dịch này được sản xuất bởi các tế bào biểu mô chuyên biệt trong đám rối màng đệm não thất và được hấp thụ trong các hạt arachnoid.
 
Ước tính mỗi ngày, đám rối màng đệm não thất sản xuất ra khoảng 500mL dịch não tủy. Dịch này có tác dụng như một tấm đệm hoặc bộ đệm cho não, như một lớp màng bảo vệ cơ học và miễn dịch cơ bản cho não bên trong hộp sọ. Lớp dịch này cũng đảm nhận một phần chức năng tự động hóa lưu lượng máu não.
 
Người phụ nữ 19 năm mang tiếng oan bị tâm thần vì căn bệnh hiếm gặp
Mô tả vị trí sản xuất dịch não tủy.
 
Khoảng không gian chứa dịch não tủy nằm ở dưới màng nhện (giữa mater màng nhện và mater pia) và hệ thống não thất xung quanh cũng như bên trong não và tủy sống. Chúng lấp đầy não thất, bể chứa dịch dưới arachnoid và sulci và kênh trung tâm của tủy sống. Dịch não tủy trong ống perilymphatic có kết nối khoang dưới màng nhện đến mê cung xương của tai trong.
 
Chọc rò dịch não tủy thường được thực hiện ở vùng thắt lưng nhằm mục đích xét nghiệm, chẩn đoán các bệnh nhiễm trùng, viêm màng não.
 
Rò dịch não tủy là tình trạng thông thương bất thường giữa khoang dưới nhện và nền sọ. Đường rò dịch đi qua màng nhện, màng cứng, xương nền sọ và niêm mạc lót vùng hốc mũi, hoặc vào tai hay cơ quan khác.
 
Tình trạng rò dịch não tủy có thể do chấn thương hoặc tự phát (hiếm gặp, chỉ chiếm khoảng 4% số ca). Rò dịch não tủy tự phát trong trường hợp điển hình xuất hiện tại vị trí nền sọ bị mỏng do bị khí hóa quá mức, thường gặp nhất ở vùng khe khứu hoặc ở các xoang cạnh mũi.
 
Rò dịch não tủy vùng nền sọ yếu tố nguy cơ cao dẫn đến viêm màng não, do vị trí thông thương bị nhiễm khuẩn lan lên não. Thực tế chỉ một số ít trường hợp rò dịch não tủy tự phát có thể tự lành. Khoảng 10% - 40% trường hợp bị viêm màng não mỗi năm nếu không điều trị trong thời gian dài. Viêm màng não tái đi tái lại có thể xuất hiện nếu như các phản ứng viêm tự nhiên không thể tạo mô sợi xơ lấp đường rò gây rò dịch não tủy kéo dài.
 
 
Hà Ly (t/h)
 
 

Tin nổi bật cùng chuyên mục