Hiểu đúng liệu pháp miễn dịch trong điều trị ung thư

Theo chuyên gia y tế, liệu pháp miễn dịch không thay thế các phương pháp điều trị ung thư khác và được chỉ định tùy thuộc vào thể loại và giai đoạn tiến triển của khối u.
hieu dung lieu phap mien dich trong dieu tri ung thu

Liệu pháp miễn dịch không thay thế phẫu thuật, hóa - xạ trị (ảnh minh họa)

Bất ngờ liệu pháp miễn dịch điều trị ung thư

Mới đây, bệnh nhân Judy Perkins, 49 tuổi, sống ở Florida đã bị ung thư vú nặng. Cơ thể bà không còn đáp ứng được với những cách điều trị thông thường. Bà có khối u bằng quả bóng tennis trong gan và ung thư đã di căn khắp cơ thể. Bà Judy được chẩn đoán chỉ còn sống thêm 3 tháng. Sau khi tham gia thử nghiệm 2 năm, hiện không còn dấu hiệu nào của ung thư trong cơ thể bà.

Nhóm nghiên cứu tại Viện Ung thư quốc gia Mỹ đã bơm vào cơ thể bà 90 tỉ tế bào kháng thể diệt ung thư. Khối u của bệnh nhân được phân tích về di truyền để xác định những thay đổi hiếm hoi có thể thực hiện để làm cho hệ miễn dịch của cơ thể phát hiện ra ung thư. Trong số 62 gene bất thường của bệnh nhân này, chỉ có 4 gene là có khả năng tấn công cơ thể. Hệ miễn dịch của bệnh nhân sẽ luôn tấn công vào khối u ung thư, vấn đề là nó thường thua do các tế bào bạch cầu không đủ sức ngăn ung thư.

Các nhà khoa học đã phân tích tế bào bạch cầu của bệnh nhân và trích ly những tế bào có khả năng tấn công lại ung thư rồi nhân lên với số lượng lớn trong phòng thí nghiệm. Khoảng 90 tỉ tế bào “thiện chiến” được nuôi cấy này được tiêm trở lại vào cơ thể bệnh nhân bên cạnh việc sử dụng thuốc củng cố hệ miễn dịch. Đây được xác định là liệu pháp mới thử nghiệm thành công trên một bệnh nhân. Thông tin này khiến nhiều bệnh nhân ung thư, đặc biệt là ung thư vú vui mừng.

Trao đổi với PV Báo Giao thông, GS. TS. BS. Tạ Thành Văn, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Gen-Protein, Phó hiệu trưởng trường ĐH Y Hà Nội cho biết: “Trường hợp nói trên được áp dụng dựa theo nguyên lý của liệu pháp tế bào miễn dịch trị liệu. Liệu pháp này dựa vào các tế bào hệ miễn dịch nhằm chống lại các tế bào ung thư một cách đặc hiệu bằng cách nâng cao khả năng phát hiện và diệt trừ tế bào ung thư của những tế bào hệ miễn dịch”.

GS. Thành Văn cũng chia sẻ, liệu pháp kể trên mới được áp dụng, thử nghiệm tại Mỹ. Trường ĐH Y Hà Nội cũng đang thực hiện đề án chuyển giao tế bào miễn dịch trị liệu từ Nhật Bản và đã bước sang giai đoạn điều trị thử nghiệm lâm sàng trên người bệnh với 5 loại ung thư như vú, phổi, dạ dày, gan và đại trực tràng. Đây là công nghệ nền, giúp Trường Đại học Y Hà Nội có thể tiếp cận và phát triển những công nghệ cao hơn nữa của liệu pháp tế bào miễn dịch nhắm đích.

Theo GS. Nguyễn Chấn Hùng, Chủ tịch Hội Ung thư Việt Nam, liệu pháp miễn dịch là sử dụng tế bào miễn dịch hiện được áp dụng ở một số loại ung thư. Liệu pháp miễn dịch cũng được xác định là hướng đi mới, chiến lược trong điều trị ung thư của thế giới, giúp hỗ trợ cho các biện pháp điều trị ung thư truyền thống.

Liệu pháp miễn dịch không thay thế phẫu thuật, hóa - xạ trị

Theo nhận định của GS. Chấn Hùng, cần hiểu liệu pháp miễn dịch không thay thế cho các phương pháp điều trị ung thư truyền thống khác như phẫu thuật, xạ trị hay hóa trị. Liệu pháp miễn dịch có thể sử dụng tế bào hay vaccine. Tuy nhiên, hiện nay các biện pháp điều trị ung thư vẫn phổ biến là phẫu thuật, xạ trị, hoá trị và nhắm đích.

“Cả trăm năm nay điều trị ung thư vẫn là phẫu thuật, thuốc là hoá trị bổ sung cho phẫu thuật, một số ung thư huyết học vẫn sử dụng hoá trị. Ngoài ra, xạ trị dùng tia phóng xạ để điều trị. Hiện nay máy móc hiện đại nên các tia xạ điều trị hiệu quả. Đến năm 1998, có liệu pháp nhắm trúng đích sử dụng thuốc sửa đổi tế bào gene gây ung thư nhưng đa số chỉ áp dụng cho các loại ung thư không thể phẫu thuật, không xạ trị, không hoá trị được. Còn liệu pháp miễn dịch khoảng 5 năm nay để hỗ trợ các bệnh nhân ung thư khi các phương pháp kia đã “nhờn”", ông Hùng chia sẻ.

Ông Hùng cũng khẳng định, các phương pháp điều trị ung thư đều bổ sung, phối hợp cùng nhau chứ không thể thay thế cho nhau. Với mỗi biện pháp sẽ được bác sĩ cân nhắc chỉ định căn cứ vào từng loại, giai đoạn của bệnh. Điều trị ung thư là điều trị đa mô thức, không có phương pháp nào là độc quyền thay thế phương pháp cũ trong điều trị ung thư.

Chia sẻ về đề án liệu pháp miễn dịch đang thử nghiệm lâm sàng tại Việt Nam, GS. Thành Văn cho biết: “Trong liệu pháp này dùng tế bào miễn dịch tự thân từ bệnh nhân, lấy 10-30ml máu, tách được vài triệu tế bào miễn dịch, nuôi cấy tăng sinh và biệt hóa trong 2 tuần ở điều kiện hết sức đặc biệt, sẽ được 5-10 tỷ tế bào miễn dịch tùy thuộc vào cơ địa của từng bệnh nhân. Khối tế bào có thẩm quyền miễn dịch này sẽ được tiêm trở lại cơ thể người bệnh… Với lộ trình 6 lần truyền trong 3 tháng, khoảng cách mỗi lần là 2 tuần.

Ông Văn chia sẻ, kết quả bước đầu điều trị thử nghiệm bằng liệu pháp tế bào miễn dịch trên người bệnh Việt Nam cho thấy, hiệu quả thể hiện rõ nét nhất là cải thiện chất lượng cuộc sống cho các bệnh nhân được điều trị, đặc biệt đối với bệnh nhân ung thư giai đoạn cuối. Các triệu chứng lâm sàng được cải thiện như: Giảm đau, cải thiện các chỉ số sinh hoạt như ăn, ngủ, đi lại và tăng sức đề kháng đối với các nhiễm trùng cơ hội. Ngoài việc theo dõi đánh giá hiệu quả điều trị ngắn hạn trên lâm sàng theo các thang điểm chuẩn mực quốc tế, nhóm đang triển khai theo dõi hiệu quả điều trị dài hạn (3 tháng, 6 tháng và 9 tháng sau khi truyền khối tế bào) thông qua việc đánh giá định kỳ sự biến đổi của các dấu ấn ung thư, sự thay đổi kích thước của khối u, các khối di căn và sự biến đổi của một số chỉ số thăm dò chức năng khác để có thể tổng kết đánh giá một cách chính xác hiệu quả điều trị của liệu pháp này ở Việt Nam.

Tin nổi bật cùng chuyên mục