Người chạy thận ăn Tết thế nào để không hại thân?

Theo các chuyên gia, người suy thận nặng tới mức phải chạy thận nhân tạo rất dễ bị ngộ độc, chỉ cần miếng bánh, chén rượu chúc tụng đầu xuân cũng có thể hành hạ người bệnh.
Hà Ly Hà Ly

Mất Tết chỉ vì miếng bánh, chén trà

 
BS. Nguyễn Minh Tuấn, Trưởng khoa Thận Nhân tạo, BV. Chợ Rẫy (TP HCM) cho biết, mỗi dịp Tết hàng năm, Bệnh viện thường tiếp nhận không ít bệnh nhân suy thận giai đoạn cuối vào viện cầu cứu chỉ vì lỡ ăn miếng bánh, trót uống chén rượu.

Bác sĩ Tuấn kể một bệnh nhân 70 tuổi, ngụ ở Đồng Nai được đưa đến bệnh viện trong tình trạng co giật, người tím tái và hôn mê sâu. Người nhà cho hay ông này ăn 4 quả khế, khoảng nửa tiếng sau bắt đầu có triệu chứng buồn nôn, vật vã, co giật. Sau khi làm các xét nghiệm, các BS chẩn đoán bệnh nhân hôn mê vì bị ngộ độc caramboxin do ăn khế.
 
Người chạy thận ăn Tết thế nào để không hại thân?
Người bệnh chạy thận cần đặc biệt chú ý tới chế độ ăn uống

Bác sĩ lý giải, người bình thường ăn khế không sao nhưng người bị suy thận nặng ăn khế có thể ngộ độc chất caramboxin. Các triệu chứng ngộ độc như: nấc cụt, nôn mửa, co giật, động kinh, tâm thần hoảng loạn…

Theo GS.TS. Nguyễn Văn Xang, Viện Dinh dưỡng Quốc gia, đối với bệnh nhân suy thận phải chạy thận nhân tạo, chế độ dinh dưỡng cũng đóng vai trò quan trọng.

Một mặt, bệnh nhân suy thận giai đoạn cuối bị rối loạn ăn uống, cảm giác ăn không ngon miệng. Khi phải điều trị bằng lọc máu, chu kỳ urê creatinin, acid uric máu và một số nitơ phi protein khác được kiểm soát ở mức an toàn. Đồng thời, natri, kali, nước cũng được điều chỉnh tốt; pH máu có thể trở về bình thường giúp người bệnh lấy lại vị giác, ăn ngon miệng hơn.

Dù khả năng ăn uống được cải thiện nhưng người chạy thận cần có chế độ ăn uống hợp lý để tránh bị suy dinh dưỡng, nhanh chóng suy tim, chất lượng sống bị giảm sút thậm chí mắc các rối loạn chức năng thận trầm trọng hơn. Mặt khác, bệnh nhân cũng không thể ăn uống thoải mái, tùy tiện sẽ khiến urê, creatinin máu lại tăng, nội mô lại bị rối loạn làm bệnh trầm trọng hơn.
 

Người chạy thận nên ăn uống như thế nào?


Ở những bệnh nhân suy thận, dù được điều trị lọc máu, vẫn có thể xảy ra sự rối loạn về urê, creatinin hay các rối loạn về nội mô. Do đó, bệnh nhân cần một chế độ ăn uống khoa học để giảm thiểu các rối loạn.

Hạn chế uống nước


Lọc máu làm tăng sự tích tụ của natri, nước trong cơ thể nên người chạy thận nên hạn chế uống quá nhiều nước cũng như các loại chất lỏng để làm giảm nguy cơ bị phù, tăng huyết áp hay phù phổi cấp, nguy cơ thiếu máu dẫn đến suy tim.

Giảm lượng muối


Người phải chạy thận không được ăn quá mặn, quá nhiều mì chính (bột ngọt) cơ thể sẽ bị tích natri, ứ nước, tăng thể tích tuần hoàn, phù, tăng huyết áp cũng dẫn tới nguy cơ thiếu máu, dẫn đến suy tim. Mỗi ngày ăn không quá 1.500mg muối.
 
Người chạy thận ăn Tết thế nào để không hại thân?
 

Giảm kali


Bệnh nhân chỉ chạy thận theo chu kỳ do đó những ngày không lọc máu thường bị thiểu niệu, làm tăng lượng kali trong máu rất dễ gây rối loạn nhịp tim thậm chí ngừng tim đột ngột, tử vong mà không có bất cứ dấu hiệu báo trước nào.

Không bổ sung quá nhiều đạm


Trong mỗi chu kỳ lọc máu, bệnh nhân sẽ bị mất đi 3 - 4g đạm. Dù vậy bệnh nhân không nên bổ sung quá nhiều đạm trong khẩu phần ăn chúng làm tăng lượng urê, creatinin trong máu ở những ngày trước khi lọc máu gây hội chứng urê huyết cao với những biểu hiện đau đầu, nôn, xuất huyết tiêu hóa....
 
Người chạy thận 1 lần/tuần chỉ cần 1g đạm/kg cân nặng, chạy thận 2 lần/tuần là 1,2g/kg cân nặng. Cần đảm bảo khẩu phần ăn chứa tối thiểu 50% đạm động vật nhưng hạn chế các loại thịt nạc, thịt gà, trứng, cá, tôm... Nên hạn chế sử dụng gồm tạng động vật, sữa, đậu, các loại ngũ cốc nguyên hạt, coca, bia...

Cung cấp năng lượng vừa đủ


Người chạy thận cần năng lượng tối thiểu 35 Kcal/ngày. Bệnh nhân cần điều chỉnh chế độ ăn phù hợp trong từng giai đoạn bệnh. Bổ sung tinh bột như khoai, sắn, đậu...vì chúng dễ tiêu hóa, đào thải, giúp giảm thiểu áp lực cho thận.
 
Quy trình lọc máu chạy thận diễn ra như thế nào. Video: VTC14
 
 
Hà Ly (t/h)
 

Tin nổi bật cùng chuyên mục