Phân biệt trẻ chậm nói đơn thuần và do tự kỷ

Trẻ chậm nói là vấn đề khiến không ít các bậc phụ huynh lo lắng. Đặc biệt là khi nó liên quan đến các bệnh lý nguy hiểm, điển hình như tự kỷ.
Trẻchậm nói được chia thành hai dạng là chậm nói đơn thuần và chậm nói do khiếm khuyết về sự phát triển của não bộ – chứng tự kỷ. Vậy đâu là dấu hiệu để phân biệt?
 
Nguyên nhân gây ra trẻ bị chậm nói các cha cần nắm rõ đề phòng
Trẻ chậm nói đơn thuần thì không đáng lo.
 

Trẻ chậm nói đơn thuần


Trẻ chậm nói đơn thuần là khả năng giao tiếp bằng ngôn ngữ và cử chỉ của trẻ bị hạn chế. Vốn từ của trẻ ít dẫn đến việc khó diễn tả ý muốn của mình với người khác. Mặt khác trẻ vẫn hiểu những điều mà mọi người nói và thực hiện được những mệnh lệnh đơn giản khi được giao. Trẻ chậm nói đơn thuần các mặt vận động, thể chất và tinh thần hoàn toàn bình thường, trẻ có thể giao tiếp bằng mắt, tâm vận động như trẻ bình thường. Nguyên nhân trẻ chậm nói có rất nhiều.
 
Tình trạng chậm nói ở trẻ có thể do suy giảm chức năng và hoạt động ở miệng, như vấn đề về lưỡi, vòm miệng. Trong một số trường hợp, dây thắng lưỡi ngắn - nếp gấp dưới lưỡi - cũng có thể khiến trẻ bị hạn chế vận động lưỡi để phát ra lời nói. Hoặc, với những trẻ gặp vấn đề về cơ miệng - như khó khăn khi cho bú - cũng có thể ảnh hưởng đến vùng não chịu trách nhiệm về ngôn ngữ, lời nói, dẫn đến khó phối hợp môi và lưỡi để tạo ra âm nói. Các vấn đề về thính giác cũng thường liên quan đến tình trạng trẻ chậm nói. Đó là lý do vì sao bác sĩ nhi khoa luôn kiểm tra tình trạng thính giác của trẻ, trước khi chẩn đoán các rối loạn liên quan đến trì hoãn lời nói. Trẻ gặp vấn đề về khả năng nghe cũng có thể gặp khó khăn khi nói chuyện với người khác. Điều này thể hiện ở các lĩnh vực hiểu, bắt chước, và sử dụng ngôn ngữ khi trẻ giao tiếp với mọi người xung quanh.
 
Các bậc phụ huynh cho trẻ xem tivi, các thiết bị di động như iphone, ipad…..có thể làm giảm thời gian vận động của trẻ, giảm tương tác xã hội và cơ hội phát triển ngôn ngữ. Ngoài ra nó cũng là nguyên nhân ảnh hưởng đến tính cách của bé như tính cách nóng nảy, bốc đồng, khó kết bạn,… Hiệp hội Nhi khoa của Mỹ, Anh đều khuyến cáo Trẻ em dưới 2 tuổi không được xem TV. Bởi ti vi phát ra sóng, sóng này làm giảm khả năng hoạt động của máu trong não, khiến bé chậm chạp hơn so với bình thường. Trẻ học ngôn ngữ thông qua việc bắt chước ngôn ngữ của người lớn. Khi trẻ phát triển trong môi trường giao tiếp bằng hai hoặc nhiều ngôn ngữ có thể khiến trẻ mất rất nhiều thời gian và gặp nhiều khó khăn trong việc hiểu được ngôn ngữ của những người xung quanh. Do đó, việc sống trong môi trường đa ngôn ngữ cũng là nguyên nhân ảnh hưởng đến khả năng nói của trẻ. Trong quá trình phát triển chế độ dinh dưỡng không đầy đủ có thể khiến cho trẻ chậm nói so với lứa tuổi. Việc bỏ mặc không quan tâm dạy dỗ của cha mẹ, trẻ sống trong gia đình ít có sự giao tiếp giữa các thành viên, khiến cho trẻ ít có cơ hội phát triển ngôn ngữ.
 
Nguyên nhân gây ra trẻ bị chậm nói các cha cần nắm rõ đề phòng
Trẻ chậm nói do xem nhiều tivi, ipad,điện thoại,... là thực trạng phổ biến hiện nay.

 

Trong quá trình phát triển trẻ gặp phải cú sốc về tâm lý khiến trẻ rơi vào trạng thái mệt mỏi, bực bội hoặc lo sợ, khóc lóc, khó ngủ hoặc gặp ác mộng, hay giật mình, không giao tiếp với mọi người xung quanh. Trẻ sống trong gia đình có anh chị lớn, đòi hỏi gì thì được lấy, được cưng chiều quá mức, chỉ cần nhìn vào đồ vật mình thích là được đưa cho. Điều này có thể là nguyên nhân gây ra tình trạng trẻ chậm nói hoặc lười nói chuyện với mọi người xung quanh. Trẻ bị ngược đãi trong thời gian dài khiến cho tâm trạng của trẻ luôn sợ hãi, trẻ tự thu lại với thế giới xung quanh và không giao tiếp với mọi người.
 

Đâu là dấu hiệu trẻ chậm nói do tự kỷ?


Trẻ chậm nói do khiếm khuyết về sự phát triển của não bộ – chứng tự kỷ, ngoài những biểu hiện của chậm nói đơn thuần, trẻ còn có thêm một số biểu hiện như khả năng hiểu lời của trẻ không tốt, khó ngủ, ngủ không sâu giấc, hành vi bất thường, khó hòa nhập, không thích người khác động vào người. Khi trẻ có nhiều biểu hiện cùng một lúc cha mẹ nên đưa con đến cơ sở chuyên khoa để làm bài test tâm lý. 
 
Trẻ tự kỷ là một chứng rối loạn phát triển xuất hiện sớm trong những năm đầu đời của trẻ. Nguyên nhân là do trẻ gặp vấn đề về ngôn ngữ, khả năng giao tiếp như: Không nhìn mặt người đối thoại, không hiểu và không sử dụng nét mặt, cử chỉ, tư thế cơ thể. Trẻ nói không phù hợp với mục đích: đáng lẽ trả lời thì trẻ nhắc lại câu được hỏi, nói nhại, nói vọng, câu nói của trẻ có ngữ đơn điệu, nghe véo von, thường có âm sắc cao hơn bình thường.
 
Nguyên nhân gây ra trẻ bị chậm nói các cha cần nắm rõ đề phòng
Trẻ chậm nói do tự kỷ cần được can thiệp sớm.
 

Trẻ chậm nói do nguyên nhân khác

 

Do bại não


Não là trung tâm điều khiển toàn bộ các hoạt động của cơ thể như chức năng cảm giác, chức năng ngôn ngữ, chức năng vận động, chức năng tư duy. Bệnh bại não là một phần nào đó của bộ não bị tổn thương nên trẻ không thể thực hiện được chức năng mà vùng não đó điều khiển một cách bình thường được. Trẻ bị bại não thường gặp các bệnh như chậm phát triển tâm thần, rối loạn khả năng học tập, động kinh, các vấn đề về thính giác, thị giác, chậm phát triển về ngôn ngữ.
 

Trẻ bị chậm phát triển trí tuệ


Biểu hiện thường thấy của việc chậm phát triển trí tuệ là gặp các vấn đề trong giao tiếp như: Chậm nói, không có ngôn ngữ nói, trẻ gặp khó khăn trong việc bắt đầu và duy trì cuộc hội thoại. Trẻ không hiểu những câu hỏi người khác đưa ra.
 
Nguyên nhân gây ra trẻ bị chậm nói các cha cần nắm rõ đề phòng
Trẻ bị chậm phát triển trí tuệ cũng có dấu hiệu chậm nói.
 

Do trẻ chậm phát triển ngôn ngữ

 
Chậm phát triển ngôn ngữ cũng là một nguyên nhân gây ra tình trạng trẻ chậm nói. Những nguyên nhân có thể gây ra chậm phát triển ngôn ngữ là do hoạt động bất thường của não bộ hoặc rối loạn trong quá trình học tập học.

Trẻ gặp khó khăn trong việc tạo ra âm thanh và lời nói, việc sử dụng ngôn ngữ để giao tiếp hoặc hiểu những gì người khác nói. Các vấn đề về chậm phát triển ngôn ngữ và lời nói ảnh hưởng đến kết quả học tập của trẻ.
 
Dấu hiệu nhận biết và cách khắc phục trẻ chậm nói _ THVL
 
Ánh Nguyệt (t/h)

Tin nổi bật cùng chuyên mục