Sốt xuất huyết lây qua đường gì, mẹ bị sốt xuất huyết có nên cho con bú?

Nhiều người cho rằng bệnh sốt xuất huyết có thể lây từ người sang người qua hô hấp hay quan hệ tình dục. Bác sĩ giải đáp thắc mắc sốt xuất huyết lây qua đường gì và mẹ bị sốt xuất huyết có nên cho con bú không.
Hà Ly Hà Ly
Sốt xuất huyết là bệnh truyền nhiễm do virus dengue trong muỗi vằn Aedes đốt và gây bệnh cho người. Trước thông tin về dịch bệnh lây lan trong cộng đồng, số người mắc bệnh tăng nhanh nhiều người cho rằng bệnh sốt xuất huyết có thể lây lan từ người sang người.
 

Sốt xuất huyết có lây không?


ThS. BS Nguyễn Trung Cấp, Trưởng khoa Cấp cứu, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương khẳng định: Sốt xuất huyết không lây qua đường hô hấp, dịch tiết hay tiếp xúc với người bệnh. Càng không có chuyện sốt xuất huyết lây truyền qua đường tình dục. Do đó, bệnh sốt xuất huyết không thể lây truyền từ người bệnh sang người khỏe mạnh thông qua tiếp xúc thông thường.
 
Sốt xuất huyết lây qua đường gì? Mẹ bị sốt xuất huyết có nên cho con bú?
Sốt xuất huyết chỉ lây truyền qua muỗi vằn, không lây truyền từ người sang người.

BS Nguyễn Trung Cấp khẳng định, sốt xuất huyết chỉ lây qua muỗi Aedes (muỗi vằn). Muỗi đốt người bệnh nhiễm virus sốt xuất huyết sau đó truyền bệnh cho người khỏe mạnh thông qua vết đốt.

Nhận diện muỗi lây truyền bệnh sốt xuất huyết


Sốt xuất huyết lây truyền qua loài muỗi Aedes màu đen, thân và chân có những đốm trắng nên còn được gọi là muỗi vằn. Loại muỗi này xuất hiện khắp các địa phương trên cả nước đặc biệt ở khu vực thành thị, khu đông dân cư, ít xuất hiện ở vùng núi phía Bắc.

Cần hiểu rõ, bản thân con muỗi vằn sinh ra có khả năng gây bệnh sốt xuất huyết. Muỗi đốt người bệnh, hút máu nhiễm virus. Virus phát triển trong muỗi khoảng 1 tuần rồi truyền lên tuyến nước bọt, lúc này muỗi đã có khả năng lây truyền bệnh sốt xuất huyết cho người khỏe mạnh.

Theo TS Vũ Đức Chính, Trưởng khoa Côn trùng, Viện Sốt rét - Ký sinh trùng - Côn trùng Trung ương, muỗi đã nhiễm virus có khả năng truyền bệnh suốt đời (tuổi thọ muỗi có thể lên tới 1 tuần). Chỉ cần một con mang mầm bệnh chúng có thể truyền bệnh cho rất nhiều người.

Các chuyên gia gọi muỗi vằn cái là loại muỗi siêu đẻ, sau một lần hút máu người no muỗi vằn lại đẻ trứng một lần. Trung bình trong vòng đời của mình muỗi vằn cái có thể đẻ trứng từ 8-10 lần. Loài muỗi này sinh sôi và phát triển với mật độ cao, đặc biệt trong thời tiết nóng ẩm tuổi thọ của muỗi có thể kéo dài tới 3 tháng.
 
Sốt xuất huyết lây qua đường gì? Mẹ bị sốt xuất huyết có nên cho con bú?
Chu kỳ vòng đời của muỗi.

Một đặc điểm khác là muỗi vằn cái chỉ đẻ trứng ở nơi có nước sạch, chúng không đẻ trứng ở nơi ao tù nước thải như người dân thường lầm tưởng. Theo khảo sát của Cục Y tế dự phòng, muỗi vằn ưa thích đẻ trứng ở các dụng cụ chứa nước như: lọ hoa, chậu hoa cây cảnh chứa nước, bể chứa nước mưa (nếu không thả cá để ăn bọ gậy), các dụng cụ kê chân chạn cho khỏi kiến (nếu không cho muối), đặc biệt là các dụng cụ phế thải chứa nước mưa đọng lại (chai lọ vỡ, mảnh gáo dừa, lốp xe, chum vại)....

Người dân trước nay thường cho rằng ở nhà cao tầng thì không có muỗi nhưng điều này hoàn toàn sai lầm. Muỗi văn rất nhỏ và nhẹ có thể bay trong phạm vi 80-100 m hoặc xa hơn. Đáng nói loài muỗi này rất giỏi đem bám người, thậm chí chúng có thể đi theo các phương tiện giao thông, máy bay tới các khu vực khác mang theo nguy cơ truyền bệnh tại nơi đó.

Đặc biệt, muỗi vằn có đặc điểm đốt người vào ban ngày chứ không phải ban đêm, phổ biến vào sáng sớm và chiều tối. Trong khi người dân chí có thói quen mắc màn vào ban đêm nên việc đề phòng muỗi đốt là không hiệu quả.
 

Sốt xuất huyết lây qua đường nào?


Về cơ chế truyền bệnh của muỗi vằn, BS. Nguyễn Trung Cấp cho biết, muỗi đốt người bệnh, hút phải máu có virus, sau đó virus nhân lên trong cơ thể muỗi, muỗi đi đốt người khỏe mạnh rồi truyền virus vào trong máu của họ.

Có hai cơ chế để muỗi truyền bệnh sốt xuất huyết trong môi trường. Một là muỗi truyền virus gây bệnh qua vết đốt hoặc nước bọt của chúng cho người. Hai là muỗi mang virus sốt xuất huyết truyền virus sang trứng rồi đẻ trứng vào nước. Trứng nở thành loăng quăng lột xác thành muỗi thế hệ con, muỗi này nghiễm nhiên đã mang virus sốt xuất huyết nên đi đốt người khác cũng lây truyền bệnh cho người.
 
Sốt xuất huyết lây qua đường gì? Mẹ bị sốt xuất huyết có nên cho con bú?
Muỗi vằn gây bệnh sốt xuất huyết ưa sinh sôi ở những nơi mà con người không để ý tới.

Cũng theo bác sĩ, về lý thuyết có khả năng người khỏe mạnh nhận máu của người bệnh sốt xuất huyết cũng sẽ lây bệnh. Tuy nhiên trường hợp này không bao giờ xảy ra bởi người bệnh sốt xuất huyết đã mất máu thì càng không thể truyền máu.

Ngoài ra, nguy cơ về việc lây nhiễm bệnh sốt xuất huyết thông qua việc dùng chung bơm kim tiêm hay máu của người bệnh sốt xuất huyết dính vào vết thương hở của người lành cũng chưa từng được ghi nhận.

Mẹ bị sốt xuất huyết có nên cho con bú?


Thực tế bệnh sốt xuất huyết có thể xảy ra ở nhiều đối tượng từ người lớn, trẻ nhỏ, trẻ sơ sinh đến phụ nữ mang thai hay cho con bú. Không ít bà mẹ đang cho con bú mắc sốt xuất huyết phân vân có nên tiếp tục cho con bú không. Nhiều người khác thì khẳng định mẹ bị sốt xuất huyết không nên cho con bú vì có thể lây bệnh cho con.

Các bác sĩ khẳng định không có chuyện mẹ bị sốt xuất huyết cho con bú sẽ lây bệnh cho con. Bởi virus gây bệnh sốt xuất huyết chỉ có trong máu không có trong sữa mẹ nên không thể lây truyền bệnh từ mẹ sang con. Do đó, bà mẹ đang cho con bú dù mắc sốt xuất huyết dù mệt mỏi, đau người vẫn nên cho trẻ bú đầy đủ.
 
Nhận diện muỗi vằn gây bệnh sốt xuất huyết. Video: Zing.vn
 
 
Hà Ly (t/h)
 
 

Tin nổi bật cùng chuyên mục