Kỳ diệu công dụng loại rau đắng ngắt nhưng “phải ăn một lần trong đời”

Có tên khoa học là Bacopa monnieri và thuộc họ hoa mõm chó, rau đắng biển được sử dụng lâu đời không chỉ ở Việt Nam mà còn nhiều quốc gia khác trên thế giới để ngăn ngừa và chữa trị nhiều bệnh.
Thùy Nguyễn Thùy Nguyễn

Rau đắng biển – loại rau phổ biến ở Việt Nam

 
Rau đắng biển thường sống ở những nơi ẩm ướt, phát triển trong các kênh rạch, sông suối, các vùng cửa sông ven biển, bãi biển đầy cát trắng hay khu vực đầm lầy. Tại Việt Nam, rau đắng biển phân bố rộng rãi ở các vùng vùng đồng bằng và Trung du miền Bắc và miền Nam. Loại rau này có nhiều tại các tỉnh thành như Hà Nội, Hải Phòng, Quảng Ninh, Hà Nam, Quảng Nam, Khánh Hòa, Hế, Tây Nunh, Bình Định, Đồng Nai, Vĩnh Long, Đồng Tháp… Rau thuộc loại thảo mộc thân bò lâu năm, cao khoảng 10-20cm, lá nhỏ mọng nước và không có cuống, hình bầu dục thuôn dài. Cây có hoa nhỏ, màu tím nhạt hoặc xanh trắng, tất cả bộ phận của cây đều không có lông. Khi nghiền nát, rau đắng biển sẽ có mùi hương và vị đắng đặc biệt.
 
Loại rau đắng ngắt nhưng “phải ăn một lần trong đời” có tác dụng ngăn ngừa bách bệnh
Rau đắng biển thuộc loại thảo mộc thân bò lâu năm, cao khoảng 10-20cm, lá nhỏ mọng nước và không có cuống, hình bầu dục thuôn dài.
 
Rau đắng biển có thành phần hóa học gồm Brahmin, Herpestin, Bacoside A và Bacoside B, β1- Oxalat, β2-Oxalat, β3-Chloroplatinate, Acid Betulic, Sterol, Stigmastarol, D-Mannitol, β-Sitosterol. Đặc biệt, Bacoside A và Bacoside B có tác dụng quan trọng trong việc hỗ trợ sửa chữa tế bào thần kinh thoái hóa, ngăn ngừa nguy cơ mất trí nhớ. Được dân gian đánh giá là loại rau đắt đến mấy cũng phải ăn ít nhất một lần trong đời, giá rau đắng biển ngày càng tăng, nhiều khi còn đắt hơn cả thịt. Không chỉ thơm ngon lạ miệng, rau đắng biển còn có tác dụng hỗ trợ cực kỳ tốt trong việc chữa trị và ngăn ngừa nhiều loại bệnh.
 
Từ hơn 3000 năm trước, y học Ấn Độ đã sử dụng rau đắng biển để trị bệnh, đặc biệt trong việc cải thiện và tăng cường trí nhớ cũng như khả năng nhận thức. Trẻ em Ấn Độ cũng thường xuyên dùng trà và siro từ rau đắng biển để tăng cường trí tuệ. Dựa trên nền tảng y học Ấn Độ cổ đại, kết quả thực nghiệm, nghiên cứu động vật và một vài thử nghiệm trên người cũng cho thấy, trong rau đắng biển có hai hợp chất Bacoside A và Bacoside B có thể giúp ghi nhớ tốt hơn, chống lại sự suy giảm trí nhớ.
 
Trong y học hiện đại, rau đắng biển cũng được sử dụng trong việc làm giảm và ngăn ngừa căng thẳng; giúp tập trung và tăng sự tập trung, cải thiện trí nhớ. Các nhà dược lý học cũng khuyên bệnh nhân dùng loại rau này để thúc đẩy cảm xúc, tăng cường hệ miễn dịch và thể lực, ngăn ngừa bệnh tật. Đặc biệt, rau đắng biển cực tốt cho người già, bệnh nhân thiểu năng tuần hoàn não, tai biến mạch máu não và mắc bệnh Alzheimer.
 
Loại rau đắng ngắt nhưng “phải ăn một lần trong đời” có tác dụng ngăn ngừa bách bệnh
Dịch chiết của rau đắng biển trong Ethanol tác dụng giảm chứng hay quên gây ra bởi Scopolamine ở chuột nhắt.
 
Nhiều đề tài nghiên cứu về hoạt tính sinh học của rau đắng biển cũng đưa ra những kết quả đáng chú ý: Dịch chiết của rau đắng biển trong Ethanol tác dụng giảm chứng hay quên gây ra bởi Scopolamine ở chuột nhắt. Những con chuột bị Alzheimer khi cho tiêu thụ rau đắng biển cũng giảm tổng hợp β-Amyloid trong não – thủ phạm gây bệnh Alzheimer và rối loạn giấc ngủ. Đến khi thử nghiệm trên người, nhóm dùng thuốc từ rau đắng biển (bao gồm cả trẻ em) cũng có các hoạt động nhận thức qua hình ảnh, khả năng học hỏi tăng nhanh hơn, trí nhớ được cải thiện hơn với nhóm còn lại. 

Nhiều công dụng cho Sức Khỏe 

 
Lương y đa khoa Bùi Đắc Sáng - Viện hàn lâm KH&CN Việt Nam, Hội Đông y Hà Nội cho biết: Rau đắng biển có vị đắng, tính mát. Trong y học cổ truyền Việt Nam, loại rau này có thể thanh nhiệt tiêu độc, lợi tiểu, tiêu thũng… Cao rau đắng biển chứa 25% Bacoside A có tác dụng giải trừ lo âu cùng các hoạt tính chống oxy hóa. Theo một số nghiên cứu mới đây, Bacoside A và Bacoside B còn có thể chống lão hóa, chống gốc tự do mạnh, tăng cường lưu thông máu não và bảo vệ tế bào não, giảm mệt mỏi về tinh thần, tăng cường trí nhớ... Không những thế, rau đắng biển còn có thể làm giãn nở khí và phế quản, có hoạt tính trị các rối loạn xuất hiện trong ruột và dạ dày. Chứa Alkaloid Brahmin, loại rau này có thể kích thích hệ thần kinh trung ương, hô hấp, tim và tủy sống, khiến các cơ quan trở nên… hưng phấn. Đặc biệt, rau đắng biển còn có tác dụng chống ung thư. Theo nghiên cứu trong ống nghiệm khi thử nghiệm trên tế bào ung thư loại Sarcoma 180 cũng cho thấy, dịch tiết từ đau đắng biển có hoạt tính tiêu diệt tế bào ung thư thông qua việc ức chế sự tái lập của DNA đối với các tế bào này. 
 
Loại rau đắng ngắt nhưng “phải ăn một lần trong đời” có tác dụng ngăn ngừa bách bệnh
Loại rau này có thể thu hái quanh năm, rửa sạch có thể dùng toàn cây, phơi khô hoặc dùng tươi đều rất tốt.
 
Theo lương y đa khoa Bùi Đắc Sáng khuyên rằng, sau khi rau đắng biển được thu hái cần phải rửa sạch, dùng ở dạng tươi hoặc phơi khô. Trẻ em dưới 5 tuổi không nên cho ăn hay dùng rau đắng biển. Phụ nữ có thai cũng hạn chế tiêu thụ loại rau này vì nhiều thử nghiệm trên chuột cho thấy, hoạt chất trong rau đắng biển gây co bóp tử cung, tăng thời gian đông máu, có khả năng làm tăng nguy cơ xuất huyết và sẩy thai. Ngoài ra, người dùng thuốc đông máu không nên dùng rau đắng biển trước khi nhổ răng hoặc phẫu thuật. Ngoài ra, việc bổ sung bất kỳ loại thảo dược nào một cách liên tục trong thời gian dài đều không tốt, và rau đắng biển cũng vậy. Mọi người không nên ăn rau quá thường xuyên trong hơn 12 tuần. Ngoài ra, rau đắng biển còn có thể ảnh hưởng tới hệ hô hấp, bài tiết hệ thống tim mạch, lượng đường trong máu nên cần tham khảo ý kiến bác sĩ. Nếu bạn bị hen suyễn, nhiễm trùng đường tiết niệu, giảm nhịp tim hoặc tăng đường huyết cũng nên chú ý trước khi tiêu thụ loại rau này.
 
Lưu ý khi dùng rau đắng biển: Loại rau này có thể thu hái quanh năm, rửa sạch có thể dùng toàn cây, phơi khô hoặc dùng tươi đều rất tốt. Cách làm thuốc sắc: Dùng 6 - 12g rau đắng biển khô, sau đó sắc uống mỗi ngày 1 lần. Dùng ngoài: Đun nước tắm hoặc giã nhỏ cây tươi để lấy nước trộn cùng với dầu hỏa rồi xoa chỗ bị đau. Pha với trà: Cho 1 - 2 muỗng cà phê lá rau đắng biển ngập trong 1 cốc nước sôi và để trong 5-10 phút, mỗi ngày uống 3 lần. Ngâm rượu: Dùng 1 - 2 muỗng cà phê rượu ngâm hay dùng 1 - 2 muỗng sirô từ rau đắng biển mỗi ngày để có kết quả tốt nhất. Dịch chiết xuất: Dịch chiết xuất từ rau đắng biển tiêu chuẩn hóa có chứa 20 - 50% hàm lượng Bacosides, liều dùng là 150mg, dùng 2 lần một ngày. Tuy nhiên, một số người khi dùng thử rau đắng biển sẽ cảm thấy khô miệng, buồn nôn hay mệt mỏi, nhưng trong hầu hết các nghiên cứu, rau đắng biển dường như không có tác dụng phụ. Rau đắng biển có thể khiến người dùng hay cảm thấy buồn ngủ khi sử dụng kết hợp với các thuốc an thần và có thể tương tác với các thuốc hormon tuyến giáp.
 
Rau đắng - mát gan, giảm mỡ trong máu, tốt cho người bị táo bón, béo phì... Nhận dạng cây thuốc nam. Nguồn: Khám phá cuộc sống.
 
 
Thùy Nguyễn (t/h)

Tin nổi bật cùng chuyên mục